ጃፓን በማደግ ላይ ባለው የሕንድና የእስራኤል ጥምረት ውስጥ እንድትካተት ጥሪ ቀረበ

የኢራን ጦርነት ከሌሎች ግጭቶች ጋር ያለው ትስስር ይበልጥ እየገለጸ በመምጣቱ መጠን፣ ሌሎች ተቀናቃኞችን ሚዛን ለመጠበቅ ጥምረቶችን የመገንባቱ አስፈላጊነትም እንዲሁ እየጎላ መጥቷል። የኢራን ጦርነት፣ በተለይም የቻይናና የሩሲያ ከመጋረጃ ጀርባ ያለ ተሳትፎ እያደገ በመምጣቱ፣ እጅግ ውስብስብ ሆኗል። ቻይናና ሩሲያ ለቴህራን የሚሰጡት የስለላ፣ የጦር መሣሪያ፣ የሎጂስቲክስ፣ የዲፕሎማሲ፣ የመሣሪያና የኢኮኖሚ ድጋፍ፣ ኢራን የቻይናና የሩሲያ ተለዋጭ ወኪል መሆኗን በተመለከተ ጥርጣሬ አያስቀርም።

በርካታ ተንታኞች 7 ኦክቶበር 2023 የሐማስ ጥቃትን በእስራኤል ላይ፣ ከሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት ዳራ አንጻር ያስቀምጡታል። ሩሲያ በርካታ ተዋናዮችን ያካተተ ቀጣናዊ ግጭት በመቀስቀስ የአሜሪካን ወታደራዊ፣ ቴክኖሎጂያዊና የገንዘብ ሀብቶች ከዩክሬን ሊያዘናጋ ይችላል የሚለው ዕድል፣ አሁንም በስትራቴጂ ባለሙያዎችና በደኅንነት ተቋማት መካከል የክርክር ርዕስ ሆኖ ቀጥሏል። ዛሬ አዲስ የአሜሪካ ጦርነት እያንዣበበ ባለበት ወቅት፣ ቻይናና ሩሲያ አሜሪካን በመካከለኛው ምሥራቅ ውስጥ በማስተባበልና አቅሟን በማዳከም ውድቀቷን ለማፋጠን ይሻሉ።

በቀጣናውም ደረጃ መካከለኛው ምሥራቅ የደኅንነት አወቃቀር ለውጥ እያደረገ ነው። የመካ ስምምነት (Mecca Pact) የአሜሪካ ስትራቴጂያዊ አሻራ እየተሸረሸረ መምጣቱን የሚያመለክት አንድ ወሳኝ ምዕራፍ ነው። ለቤጂንግና ለሞስኮ፣ ዋሽንግተን በቀጣናው የደኅንነት አቅራቢ እንደመሆኗ የነበራት ተአማኒነት መውደቅ፣ የስድስተኛው ክፍለ ዘመን ቅድመ ልደተ ክርስቶስ ጄኔራል ሱን ትዙ (Sun Tzu) የመንግሥት አመራር ጥበብ መገለጫ ብቻ ሳይሆን፣ ለአሜሪካ ውድቀት ያዘጋጁት የመንገድ ካርታ በተለካ መልኩ የተዘጋጀ ውጤትም ጭምር ነው።

የሕንድ-እስራኤል-ጃፓን ጥምረት ኢራንንና ዋና ዋና ኃያላን ደጋፊዎቿን ለመግታትና ለመመከት ሊያግዝ ይችላል። ጃፓን ምዕራባዊውን ፓስፊክና የመጀመሪያውን የደሴቶች ሰንሰለት ታስተናግዳለች። ቶኪዮ በደቡብ ቻይና ባሕርና በምሥራቅ ቻይና ባሕር የቻይናን ምኞቶች መግታት የምትችል ሲሆን፣ በዚህ ሂደትም ቻይና የደኅንነት ጥቅሞቿን ለማስጠበቅ ሀብቷንና ጥረቷን በዚህ ቀጣና ላይ እንድታተኩር ልታስገድዳት ትችላለች። እንዲሁም የጃፓን ከሩሲያ ጋር ያላት ታሪካዊ የግዛት ይገባኛል ውዝግብ፣ ቶኪዮ ሞስኮን በቀጣናው ለመግጠም ሕጋዊ ምክንያት ይሆናታል። የሕንድ ማዕከላዊ አቀማመጥ በሕንድ ውቅያኖስ ላይ የበላይነት ይሰጣታል፤ ይህንንም የማላካ ባሕረ ሰላጤ መተላለፊያን ለመቆጣጠር ልትጠቀምበት ትችላለች። በመካከለኛው ምሥራቅ ደግሞ እስራኤል በቀይ ባሕር፣ በሱዌዝ ቦይና በሜዲትራኒያን የሚያልፈውን ዓለም አቀፍ የባሕር ትስስር ልትጠብቅና የሆርሙዝና የባብ ኤል-መንደብ መተላለፊያዎችን ልታስጠብቅ ትችላለች።

ቻይናንና ሩሲያን በየራሳቸው ጂኦግራፊያዊ አካባቢዎች መግጠም፣ በአውሮፓና በመካከለኛው ምሥራቅ አውዶች ውዝግብ የመቀስቀስ ፍላጎታቸውንና አቅማቸውን ሊሸረሽር ይችላል። መካከለኛው ምሥራቅንና ኢንዶ-ፓስፊክን የሚሻገረው የዚህ ትብብር ዋና ዋና ምሰሶዎች፣ የዲፕሎማሲ ቅንጅት፣ መከላከያና የአገር ውስጥ ደኅንነት፣ ፀረ-ሐሰት መረጃ እርምጃዎች፣ ሳይበርና ወሳኝ መሠረተ ልማት፣ ሴሚኮንዳክተሮች፣ ጠፈር፣ የአቅርቦት ሰንሰለቶች፣ እንዲሁም ስትራቴጂያዊ የትስስር ኮሪደሮች ናቸው።

እንዲህ ዓይነቱ ጥምረት የመካ ስምምነትን ለመመከት አንድ መንገድ ሊሆን ይችላል። እስራኤል በከፍተኛ ቴክኖሎጂ የታገዘ መከላከያ፣ የግብርና ዕውቀት፣ የድንበር አስተዳደር፣ ሳይበር፣ ሮቦቲክስና የስለላ አቅሞች ከጃፓን የገንዘብ፣ የንግድና የቴክኖሎጂ ብቃት ጋር ሊጣመር ይችላል፤ ሕንድ ደግሞ ሰፊ የሰው ኃይል፣ የሠለጠኑ ባለሙያዎችንና የማምረት አቅም ታመጣለች። ሦስትዮሽ ጥምረቱ ዴሞክራሲያዊ አገሮችና መካከለኛ ኃያላን በመሆናቸው በሚጋሩት ማንነት እንዲሁም በቻይና ላይ ተመሳሳይ ቢሆኑም አንድ አይነት ያልሆኑ ሥጋቶች ምክንያት፣ ይበልጥ የተጣጣመና የተቀናጀ ሊሆን ይችላል።

ከእነዚህ አገሮች እያንዳንዳቸው ከአሜሪካና ከአውሮፓ ኅብረት ጋር ስትራቴጂያዊ አጋርነት አላቸው፤ ይህም በዓለም አቀፍ ጉዳዮች ላይ የዲፕሎማሲ ቅንጅትን ሊያመቻች ይችላል። በሦስቱ ባለድርሻ አካላት መካከል ያለው ጠንካራ ትስስርም ለስትራቴጂያዊ መቀራረብ መዋቅራዊ ማበረታቻዎችን ይፈጥራል።

ዋሽንግተን ለረጅም ጊዜ ተቀናቃኞቿ በጋራ እንደሚሠሩ ከመገንዘብ ይልቅ፣ እያንዳንዳቸውን ለየብቻ ስትመለከት ቆይታለች። ይህ የአሜሪካን ተጽዕኖ በዓለም አቀፍ ደረጃ እንዲሸረሽር ከማድረጉ በተጨማሪ፣ የአሜሪካን አጋሮች አደጋ ላይ ይጥላል። ይሁን እንጂ የአሜሪካ ቀዳሚ ዴሞክራሲያዊ አጋሮች በመካከለኛው ምሥራቅና በእስያ ተሰባስበው ከቆሙ፣ ጥቅሙ በመካከላቸው ካሉ ማናቸውም የሁለትዮሽ አጋርነቶች እጅግ የላቀ ይሆናል።